މައިގްރޭން – ބޮލުގެ އެއްފަޅީގައި ރިހުން

ބޮލުގެ އެއްފަޅީގައި ރިހުން ނުވަތަ ”މައިގްރޭން” (Migraine) ފުރަތަމަ ހޯދާފައިވަނީ މީލާދީން 80 ވަނަ އަހަރު ތުރުކީގެ ޑޮކްޓަރެއްކަމުގައިވާ ”އެރީޓިއޫސް” އެވެ. އޭރު މިބައްޔަށް ދެވިފައިވާ ނަމަކީ ”ހެޓީރޯކްރޭނިއާ” (Heterocrania) އެވެ. މިބަހުގެ ލަފްޒީ މާނައަކީ ”ތަފާތު ބޯ” ނުވަތަ ”ތަފާތު ބޮލެވެ”. މިއިން ދޭހަކޮށްދެނީ ”ބޮލުގެ ކަނާތް ނުވަތަ ވާތް ފަރާތުގައި އުފެދޭ ރިހުމެވެ”. އޭގެ 100 އަހަރު ފަހުން ދުނިޔެއަށް ނަން މަޝްހޫރު ޑޮކްޓަރެއް ކަމުގައިވާ ”ގާލެން” މިބައްޔަށް ”ހެމިކްރޭނިއާ”(Hemicrani)ގެ ނަންދިނެވެ. މިބަހުގެ ލަފްޒީ […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ސްޓްރެސް

ސްޓްރެސް(stress) އަކީ ހަގީގަތުގައި ހިތަށާއި ސިކުނޑިއަށް ކަންބޮޑުވެގެން ކުރާ ބާރެވެ. މިއީ ހަށިގަނޑަށް ބާރު ބޮޑުވުމެވެ. މިއީ ހާސްވެ ކަންބޮޑުވުން އެކަންޏެން ނޫނެވެ ފިކުރު ބޮޑުވެ ހިތަށް ތަދުވެ ނަފްސަށް ކުރާ ބާރެކެވެ. އެހެންގޮތަކަށް ބުނާނަމަ ސްޓްރެސް އަކީ ދިރިއުޅުމުގައި ދިމާވާ ހާދިސާއެއްގެ ސަބަބުން ހަށިގަނޑު ވަކި ކަމަކަށް ޑިމާންޑް ކުރުމަށް ކިޔާނަމެކެވެ. މިއީ ހިތާމަވެރިކަމަކަށް ނޫނީ އުފާވެރިކަމަކަށްވެސް ވެދާނެއެވެ. އެފަދަ ކަމެއް މީހަކަށް ދިމާވުމުން ހަށިގަނޑު އެކަމަށް އިޖާބަދޭން ފަށައެވެ. ސްޓްރެސް އަކީ އޭގެ ސަބަބުން އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑަށް […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ފައިލޭރިޔާ (ފައިފަލަ ބަލި)

ފައިލޭރިޔާ ނުވަތަ ފައިފަލަ ބަލި (Filariasis / Elephantiasis/Wucheriasis) އަކީ މަދިރީގެ ސަބަބުން ފެތުރޭ ބައްޔެކެވެ. ފައިލޭރިއާ އެންމެ އާންމުކޮށް ފެންނަނީ އޭޝިއާ، އެފްރިކާ އަދި ދެކުނު އެމެރިކާގެ ހޫނުގައުމުތަކުގައި އުޅޭމީހުންގެ ފުށުންނެވެ. ސަބަބު އަދި ފެތުރޭގޮތް ފައިލޭރިޔާ ޖެހެނީ”ވޫކެރީރިއާ ބެންކްރޮފްޓީ (Wuchereria bancrofti) ކިޔާ ފަންޏެއްގެ ސަބަބުންނެވެ. ފައިލޭރިއާ ފެތުރެނީ މިބުނި ފަނީގެ ”އިންފެކްޓިވް ލާރވާ”(Infective Larvae) އުފުލާ ކިއުލެކްސް(Culex)، މަދިރީގެ “ކިއުލެކްސް ޕައިޕިއެންސް”(Culex pipiens) ކިޔާ ބާވަތެއްގެ މަދިރިއެއް އިންސާނެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި ހެފުމުގެ ތެރޭގައި ކުރިން ބުނި ”އިންފެކްޓިވް ލާރވާ” އެމީހެއްގެ […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ލޭގެ ކެންސަރުގެ ތެރެއިން – މައިއެލޯމާ

މައިއެލޯމާ(myeloma)  އަކީ ލޭގެ ކެންސަރުގެ ވައްތަރެކެވެ. މައިއެލޯމާ އަށް ބައެއް ފަހަރު މަލްޓިޕްލް މައިއެލޯމާ(multiple myeloma)  އޭ ވެސް ކިޔައެވެ. މައިއެލޯމާ އަކީ ލޭގެ ހުދު ސެލްގެ ވައްތަރެއް ކަމުގައިވާ ޕްލާޒްމާ ސެލް ތަކަށް ޖެހޭ ކެންސަރެވެ. ޕްލާޒްމާ ސެލް ތަކަކީ އިންފެކްޝަން އާއި ދެކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރާ ހަށިދަމަނަތައް(antibodies) އުފައްދާ ލޭގެ ހުދުސެލްގެ ވައްތަރެކެވެ. ހަށިދަމަނަ ތަކަކީ ހަށިގަނޑުގައި އުޅޭ ޖަރާސީމުތައް ހޯދައި، ހަމަލާ އެއްޗެކެވެ. މައިއެލޯމާ ޖެހުމުން މިގޮތަށް ހަށިދަމަނަތައް އުފެއްދުން ހުއްޓުވައި ހަށިގަނޑުގެ ދިފާޢީ ބާރުގެ މަސައްކަތް ހުއްޓުވުމަކަށް […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ފައިލޭރިޔާ (ފައިފަލަ ބަލި)

ފައިލޭރިޔާ ނުވަތަ ފައިފަލަ ބަލި (Filariasis / Elephantiasis/Wucheriasis) އަކީ މަދިރީގެ ސަބަބުން ފެތުރޭ ބައްޔެކެވެ. ފައިލޭރިއާ އެންމެ އާންމުކޮށް ފެންނަނީ އޭޝިއާ، އެފްރިކާ އަދި ދެކުނު އެމެރިކާގެ ހޫނުގައުމުތަކުގައި އުޅޭމީހުންގެ ފުށުންނެވެ. ސަބަބު އަދި ފެތުރޭގޮތް ފައިލޭރިޔާ ޖެހެނީ”ވޫކެރީރިއާ ބެންކްރޮފްޓީ (Wuchereria bancrofti) ކިޔާ ފަންޏެއްގެ ސަބަބުންނެވެ. ފައިލޭރިއާ ފެތުރެނީ މިބުނި ފަނީގެ ”އިންފެކްޓިވް ލާރވާ”(Infective Larvae) އުފުލާ ކިއުލެކްސް(Culex)، މަދިރީގެ “ކިއުލެކްސް ޕައިޕިއެންސް”(Culex pipiens) ކިޔާ ބާވަތެއްގެ މަދިރިއެއް އިންސާނެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި ހެފުމުގެ ތެރޭގައި ކުރިން ބުނި ”އިންފެކްޓިވް ލާރވާ” އެމީހެއްގެ […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ބެލްސް ޕަލްސީ

ބެލްސް ޕަލްސީ(bell’s palsy)  އަކީ މޫނުގެ އެއް ފަރާތުގެ މަސްތައް ކުއްލިއަކަށް ވަރުދެރަވާ ހާލަތެކެވެ. ގިނަ ފަހަރު މިގޮތަށް މަސްތަކުގެ ވަރުދެރަވަނީ ކުޑަ ދުވަސްކޮޅަކަށެވެ. އަދި ދެތިން ހަފްތާގެ ތެރޭގައި އޭގެ ޒާތުގައި ރަނގަޅުވެދެއެވެ. މޫނުގެ އެއްފަރާތުގެ މަސްތަކުގެ ވަރުދެރަވުމުގެ ސަބަބުން، މޫނުގެ އެ ފަރާތް ބަލާބެލުމަށް ހީވަނީ ތިރިއަށް ވެއްޓިފައި ނޫނީ ޖެހިފައި ހުންނަ ހެންނެވެ. މަސްތައް ދެރަވެފައިވާ ފަރާތުގައި ހިނިތުންވާ އިރު ތަފާތު ކަމެއްހުރެ، އަދި އެފަރާތުގެ ލޯމަރަން އުދަނގޫވެއެވެ. ބެލްސް ޕަލްސީ ކޮންމެ އުމުރެއްގައި […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ހޫނަށް ބިހިނެގުން

ހޫނަށް ބިހިނެގުން (heat rash) މިއީ ހޫނު ގަދަވުމުގެ ސަބަބުން ދިމާވެދާނެ ޞިއްހީ މައްސަލަ އެކެވެ. މިއީ ހޫނު ދުވަސްވަރު މާބޮޑަށް ދާހިއްލުމުގެ ސަބަބުން ހަންގަނޑަށް އުދަނގޫވެ، ހިރުވައި ކެހުމެވެ. ހޫނަށް ބިހިނެގުން ބޮޑަށް އާންމީ ކުޑަކުދިންގެ މެދުގައި ކަމުގައި ވިޔަސް ބޮޑެތި މީހުންގެ ގައިގައި ވެސް ހޫނުވުމުން ބިހިނެގުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ހޫނު ގަދަ ދުވަސްވަރެއްގައި މިއީ ކޮންމެ އުމުރެއްގެ މީހަކަށް ވެސް ދިމާވެދާނެ ކަމެކެވެ. ހޫނަށް ބިހިނެގުމަށް “މިލިއޭރިއާ”(Miliaria)  އަދި “ޕްރިކްލީ ހީޓް”(prickly heat)  މިހެން […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް

ފޯލިކް އެސިޑް

ފޯލިކް އެސިޑް ވިޓަމިން ބީ9 ނުވަތަ ފޯލިކް އެސިޑް(Folic acid) އަކީ ވިޓަމިން ބީ ކޮމްޕްލެކްސްގައި ހިމެނޭ ވިޓަމިން އެކެވެ. ފޯލިކް މިނަން ނަގާފައިވަނީ ލެޓިން ބަހެއް ކަމުގައިވާ ފޮލިއޭޖް(Foliage) އިންނެވެ.  އެއީ ލެޓިން ބަހުން ފަތްތަކަށް ކިޔާ ނަމެވެ. އެއީ މިމާއްދާ އެންމެ ގިނައީ ފެހިކުލަ ގަދަ ފަތުގައި ކަމަށްވާތީ އެވެ. މިއެސިޑް ފުރަތަމަ ލެބޯޓަރީގައި ހޯދީ ބޯވެލި ފަތުންނެވެ. މިއީ ފެނަށް ގިރޭ ވިޓަމިނެކެވެ. އަދި ކެއްކުމުން ފަސޭހައިން ފޫދިގެންދާ އެއްޗެކެވެ. އަދި ދަޅުގައި ބަންދުކުރުމުން އުނިވެސް […]

އިތުރަށް ވިދާޅުވުމަށް